Шақшақ Жәнібек музейінің экспозициясындағы ең маңызды танымдық элементтердің бірі, XVIII ғасырдағы қазақ жерінің геосаяси жағдайын, сыртқы жаулардың шапқыншылық бағыттары мен ірі тарихи шайқастарды айқын көрсететін әскери-тарихи карта-схема. Жәдігердің сипаттамасы: ХVІІІ ғасырдағы қазақ жерінің әскери-тарихи картасы • Жәдігер атауы: ХVІІІ ғасырдағы қазақ хандығының аумағы және қазақ-жоңғар соғыстарының карта-схемасы. • Маңызы мен мазмұны: o Жер тұтастығы мен қауіп-қатер: Картадан ХVІІІ ғасырдағы ұлан-ғайыр жалпақ жатқан қазақ жерінің шекарасын және сол тұста елімізге көз тіккен сыртқы қудалаушылар мен жаулаушылардың жан-жақтан төнген қаупін көруге болады. Шекара бойындағы бекіністер мен әскери қамалдар сыртқы саяси қысымның көрінісін байқатады. o Жойқан соғыстар мен шешуші шайқастар: Карта бетінде қазақ халқының тағдырын шешкен ірі тарихи ұрыстардың орындары мен жылдары нақты көрсетілген. Олардың ішінде 1718 жылғы Аягөз шайқасы, 1728 жылғы Бұланды (Қарасиыр) шайқасы және 1729-1730 жылдардағы әйгілі Аңырақай жеңісі айрықша белгіленген. • Тарихи рөлі: Бұл карта — Шақшақ Жәнібек, Қабанбай, Бөгенбай секілді ұлы батырлар мен Абылай ханның осынау кең байтақ жерді ақ білектің күшімен, ақ найзаның ұшымен қорғап, ұрпағына қалай аманаттағанын көрнекі түрде жеткізетін құнды тарихи құрал.